Just another free Blogger theme

Website ini memuat Tulisan, Refleksi, Katekese, dan Renungan dari Katekis Ingatan Sihura. Website ini kemudian merupakan bagian dari memaksimalkan media yang ada menjadi sarana pewartaan. Semoga bermanfaat. Ya'ahowu!
Tampilkan postingan dengan label Masa Biasa. Tampilkan semua postingan
Tampilkan postingan dengan label Masa Biasa. Tampilkan semua postingan

22/07/2025

Fombaso I      : 1 Moz 18:1-10a;;

Fombaso II    : Kol 1:24-28

Injil                 : Luk 10:38-42

Turia Somuso Dödö khö Yesu Keriso nisura Yohane.-

Me luo da'ö, möi Yesu ba zi sambua banua side'ide. So ba da'ö samösa ndra alawe, Marata döi, ikaoni Yesu ba nomonia. Ba so dalifusönia, Maria döi. Dumadao Maria föna Zo'aya mamondrongo famahaöNia. Ba no owölö'ölö Marata ba wangai hadia ia zoguna khö Yesu. Möi Ia khö Yesu, imane : "He So'aya, hadia lö ba dödöU, wa ibe'e manö sangai halöŵö ndra'o Maria, ha ya'oya'o ? Ŵa'ö khönia, akha itolodo." Itema linia So'aya, Imane : "He Marata, he Marata, wa'oya manö wangabu dödöu ba oya ngawalö wa lö ahono'ö. ha sambalö zoguna. No ituyu khönia zi sökhi Maria, ba lö aheta khönia da'ö."-

Simanö duria somuso dödö khö Zo'aya ya'ita, Yesu Keriso.-

Jalan Lingkar Pantai Utara Ke Barat. Dok. Pribadi.


ANGETULA SENAHÖI

Samuza ma’ökhö manofu Sokrates khö gurunia Plato imane, “He guru handia nifotöi fa’omasi ba hadöia göi geluahania wangowalu?”. Lö itema li ba wanofu andrö Plato, ba hiza ifatenge Sokrates imane: “Ae halö khögu sara mbunga andrö ba newali sebolo. Faigi zabölö sökhi molo’ö ya’ugö. Ba na no ötalu’I nahia andrö ba tebai öfuli’ö furi wangai bunga andrö.” Mofanö Sokrates ba hiza me i’ila mbunga si sökhi ba mbörö lala, iwaö tödönia “Miföna dania so zabölö sökhi”. Ha börö wehede dödönia da’ö, sifalukha ia ba mbalö lala, hatö bunga soköli irege mangawuli ia khö gurunia ba lö ba dangania bunga. Me mangawuli ia, iwa’ö khönia gurunia “Da’ö ia wa’omasi”. Imane khö gurunia, aboto ba dödögu sa’ae hadia nifotöi fa’omasi, iada’e hadia nifotöi fangowalu? Ifuli ifatenge ia Plato simane megeno. I’anema’ö momöi Sokrates wangai bunga si sökhi andrö si so ba mbörö lala. Me mangawuli ia, iwa’ö khönia gurunia “Da’ö ia wangowalu”. Ba gafuriata awena aboto ba dödö Sokrates wa fa’omasi andrö ha inötö ba wamili, na fagowalu ba no fangai angetula.

Maria, bakha ba turia somuso dödö andrö, sindruhu i’oroma’ö wangainia angetula senahöi ba wamondrondrongo Yesu. Angetulania andrö wamondrondrongo Yesu andrö, ba no sambua angetula si sökhi ba lö niha sitola mangeheta khönia da’ö. Angetula ba wolo’ö Yesu ba no sambua angetula sabua na dali wa’aniha, ba hiza na börö wehulu dödö, he abua röfa andrö, ba lö tobali tahataha.

Ba wangai sambua angetula, asese sibai arörö ba wamahemahela. Hadia tola ma lö’ö? Hadia abua ma aoha? Hadia mohare ma lö’ö? Famahemahela simane da’e, aekhu manö italu’i inötö b aba gafuriata hatö faniasa zalua. “Alai ndra’o” da’e zalua khö Sokrates ba we’amöinia siföföna wangai bunga. Safuriania, maniasa ia wa hatö soköli zifalukha ia.

Angetula ba wolo’ö Yesu andrö tebai mufahelahela. Fangai angetula ba wolo’ö Yesu andrö mu’anemai’ö, fatua Ibe’e nasa khöda ginötö. Aberahamo andrö ba wombaso siföföna ibe’e khöda dumaduma ba wangai angetula ba wanoloni niha sikoli. Hewa’ae lö aboto ba dödö Gaberahamo heza la’otarai ba heza lasawa, lö mamalö i’andrö ena’ö molombase ira. Ba gafuriatania, fanema’ö Gaberahamo niha sidatölu andrö no möi börö wangandrö howuhowu Zo’aya sifalawu moroi ba zanehe niha, ya’ia wa so dania khönia nono matua moroi khö wo’omonia, Sara.

Simanö göi gangetula Waulo andrö wolo’ö Yesu. Fanögö fa’afökhö ba we’amöi enoni Lowalangi andrö, tenga simöi fombuwu gohitö dödö, ba hiza simöi famehi’a dödö. Moroi ba da’e tola tahalö wangaro dödö wa fa’atosasa nitaögöda ya’ita niha samati ba we’amöi enoni Lowalangi andrö, no sitobali ndrela howuhowu ba niha bö’ö, ba ba Gereja ma’asambua.

No ituyu khönia zi sökhi Maria, ba lö aheta khönia da'ö. Simanö göi ita ba we’amöida enoni Lowalangi; datatuyu khöda zisökhi ya’ia wanaögöda wolu’i rofada zamösana, ba wanoloni awöda niha, töratöra zinumana andrö, me lö dania sitola mangeheta khöda howuhowu andrö. Amen.

19/11/2024

Liturgi Taroma Li Dӧfi A/B/C, hlm. 447

FOMBASO  I

Taroma Li Lowalangi nihalö moroi ba zura Dani′eli, sama′ele′ö.-

Ya'odo Dani'eli andre, no so khögu gangilata ba zi bongi: Ufaigi, hiza, mutaru'ö ba da'ö ngawalö dadaoma wa'arazo. Samösa Satua si no arara sidadao yaŵa ba zi sambua dadaoma andrö. BaruNia, si takile, afusi fa afusi salju. BuNia no timba zindruhu mbu mbiribiri. DadaomaNia, ba holahola galitö, no moroda alitö si holahola. Ba hulö zehele misa galitö, sebua, si otarai Ia. Juta kali juta ngoningoniNia, miliyar kali miliyar zi so ba ngaiNia. Awena dumadao ndra sanguhuku ba labokai mbuku. Aefa da'ö, ba gangilata andrö ba zi bongi, u'ila: Moroi sa, ba dete lawuo ba mbanua si yaŵa, tohare samösa si hulö Nono Niha, ba te'ohe Ia föna dadaoma Zatua andrö. Ba da'ö tebe'e khöNia wa'abölö ba fa'ebua döi ba kuaso wa'arazo: EnoniNia niha fefu, gofu ha mado ira, gofu ha soi ira ba hadia ngawalö lira. Fa'abölöNia andrö, ba sirugi si lö aetu ba si lö tebulö, ba amatöröŵaNia andrö, ba lö'ö manö adudu.- Dan 7:9-10.13-14

Simanö daroma li Lowalangi.-

 

Sinunö Fanema Li : Psallite No 93            (ma Laudate No 98, 1-2 ma 103, 1-2)

 

FOMBASO  II

Taroma Li Lowalangi nihalö moroi ba zura Wama′ele′ö.-

Yesu Keriso zamaduhu'ö andrö si lö faröi. Ya'ia zi oföna mu'orifi mangawuli moroi ba wa'amate ba Ya'ia zamatörö fefu razo ba gulidanö. Ya'ia zangomasi'ö ya'ita ba no Iduwagö doNia, ena'ö aefa ita ba horöda. No Itehegö, wa fao ita khöNia ba wamatörö ba ba wa'a'ere, tobali ngoningoni khö Lowalangi, AmaNia. Ya khöNia lakhömi ba fa'abölö, irugi zi lö aetu andrö. Amen. Hiza, so Ia ba dete lawuo. La'ila Ia dania dozi niha ba he göi niha si no mamahö Ya'ia. Mege'ege dania ba khöNia dozi soi niha ba gulidanö. Ya'ia, amen! Alafa Ndra'o ba Omega, Siföföna ba Safuria andrö, iŵa'ö So'aya, Lowalangi. Ya'odo zi so iada'e, si no so föna ba si so dania, samatörö fefu hadia ia.- Fam 1:5-8

Simanö daroma li Lowalangi.-

 

Sinunö Föna Injil : Psallite No 252                  (ma Laudate No 98, 3 ma 103, 3)

 

INJIL

Turia Somuso Dödö khö Yesu Keriso nisura Yohane.-

Me luo da'ö, isofu khö Yesu Filato: "Hadia razo niha Yahudi Ndra'ugö?" Itema linia Yesu, Imane: "Hadia moroi khöu öŵa'ö da'ö, ma niha bö'ö zi no mangombakha khöu sanandrösa khöGu andre?" Itema liNia Filato, imane: "Hadia niha Yahudi ndra'odo? SoiMö samösa awö ndra ere sebua zame'e Ya'ugö ba dangagu. Hadia zi no Ölau?" Itema linia Yesu, imane: "Tenga famatörö ba gulidanö andre wamatöröGu. Na famatörö ba gulidanö andre wamatöröGu, tatu molaŵa ndra enoniGu andrö, fa böi tebe'e ba danga niha Yahudi Ndra'o. Ba hiza, no tenga soroi gulidanö andre gamatöröŵaGu." Isofu khöNia Filato: "Na simanö, hadia sindruhu razo Ndra'ugö? Itema linia Yesu: "Simane niŵa'öu: Razo Ndra'odo. Tumbu Ndra'o ba möiDo ba gulidanö ba wamaduhu'ö si duhu. Niha si otarai zi duhu andrö, da'ö niha sanema turia nifa'emaGu".- Yoh 18:33b-37

Simanö duria somuso dödö khö Zo'aya ya'ita, Yesu Keriso.-

 

Penyambutan Bapak Uskup ditandu saat Misa Stasional di Dekanat Nias. [Sumber Foto: Dok. Pribadi]

Erönua:

AMATÖRÖWA LOWALANGI NO KHALAKHALA WA’OHAUHAU DÖDÖ

Bakha ba wombaso si sara nihalö moroi ba zura Dani’eli sama’ele’ö andrö, no sambua angi’ilata ba Gamatöröwa Lowalangi andrö. Ba gangi’ilata andrö oroma hewisa wa’ebua ba wa’amolakhömi Gamatöröwa Lowalangi andrö. Ono Niha” andrö no Yesu samösa nifataro Lowalangi ba luo safuria tobali Razo fefu niha samati. Amatöröwa wa’arazoNia andrö dania ba lö manö fa’atudu sagötö fa’ara.

Bakha ba wombaso si dua nihalö moroi ba zura wama’ele’ö andrö, sindruhu mane zi fakhili ia ba wombaso siföföna. Ba wombaso si dua andre, ifaduhu’ö khöda wa Yesu si no molo’ö oroisa Nama andrö si lö faröi irugi wa’amate, no tobali razo samatörö fefu hadia ia. Börö me lö si faröi Yesu Keriso irugi wa’amate, irugi wa’amate ba röfa, andrö te’alaŵa’ö Ia tobali samatörö yaŵa ndra samatörö ba gulidanö. Ya’ita niha samati göi mo’urakha ita göi bakha ba wa’a’ereNia  ba bakha ba wamatöröNia.

Bakha ba duria somuso dödö andrö, Ifaduhu’ö khöda Yesu, wa bakha ba wamakaoNia, wa sindruhu razo Ia. Ba hiza, tenga simane ira razo ma ira samatörö ba gulidanö. AmatöröŵaNia ba ba zi so fa’atulö. Amatöröwa Lowalangi andrö, no amatöröwa si lö famada’ö. Ba hiza, si so ba gamatöröwaNia andrö, no fa’alöfaröi irugi gamozua. FamatöröNia andrö ba no famatörö si duhu.

Sitölu ngawua wombaso andre, mo’amarahuta ia ba zi sambua tuho, ya’ia: Amatöröwa Lowalangi. Amatöröwa Lowalangi andrö, no tenga sambua nahia soroma, ba hiza, Amatöröwa Lowalangi andrö no sambua khalakhala wa’ohauhau dödö. Khalakhala wa’ohauhau dödö andrö tola tasöndra ia ma oroma ia ba zi so ya’ita zamösana. Hezo ia andrö, ya’ia niwa’ö Yesu mege wanguma’ö: “Tumbu Ndra'o ba möiDo ba gulidanö ba wamaduhu'ö si duhu. Niha si otarai zi duhu andrö, da'ö niha sanema turia nifa'emaGu" Ba zimane tola ta’ila wa khalakhalania andrö ya’ia na so zi duhu bakha ba lala wa’aurida. Na faoma sindruhu tatörö khö nawöda, ba zimanö no falukha ita khalakhala wa’ohauhau dödö ma Amatöröwa Lowalangi andrö ba gulidanö andre. Fanofu khöda zamösana, hadia no tobali Amatöröŵa Lowalangi dödöda, ngambatöda, banuada, ba Tanöda andre ma’afefu? Ya lö mamalö tobali Amatöröwa Lowalangi wa’aurida andre, Amen.

Nifa’anö Kat. Ingatan Sihura, S.Ag.

Umbu Wangerangera:

Biro Liturgi Keuskupan Sibolga, Liturgi Taroma Li Döfi A/B/C Buku Bacaan Untuk Upacara Hari Minggu dan Hari Raya dalam Bahasa Nias, Gunungsitoli, Keuskupan Sibolga, 2012

Dianne Bergant, CSA & Robert J. Karris, OFM (ed) Tafsir Alkitab Perjanjian Lama Yogyakarta Kanisius, 2002

Dianne Bergant, CSA & Robert J. Karris, OFM (ed) Tafsir Alkitab Perjanjian Baru Yogyakarta Kanisius, 2002

Martin Harun, OFM, Yohanes Injil Cinta Kasih Yogyakarta: Kanisius, 2015

St. Eko Riyadi, Pr, Yohanes “Firman Menjadi Manusia” Yogyakarta: Kanisius, 2011

St. Sutopanitro, Pr, Pesan-Pesan Kurban Ekaristi Hari Minggu dan Hari Raya Tahun A-B-C Jakarta: Obor, 2013

.

22/10/2024

Liturgi Taroma Li Döfi A/B/C, hlm. 436.

FOMBASO  I

Taroma Li Lowalangi nihalö moroi ba zura Yeremia, sama′ele′ö.-

Da'e niŵa'ö Zo'aya: Mi'anunö ba wa'omuso dödö ba khö ma'uwu Yakobo! Mikaraini wa'iki börö högö soi niha andrö fefu! Mi'ebua'ö li wanunö, mimane: No I'orifi soiNia So'aya, si tosai Iraono Gizara'eli. Hiza, U'ohe mangawuli ira moroi yöu, Iŵa'ö So'aya, U'ozaragö ira fefu moroi ba wondrege danö. Fao zi lö hörö ba sombuyumbuyu töla ba sanabina ba sawena madono. Ato sibai ira wangawuli ba hili Siona. Mege'ege ira ba we'asora, börö wamakao nitaögöra. Uhaogö wamasao ya'ira, afu lö manendre gahera. U'ohe ira ba nungo nidanö; lala si fadaya nitörö. Hiza, noa sa tobali ama Ndraono Gizara'eli Ndra'odo, ba sia'a nonoGu mado Geferayi.- Yer 31:7-9

Simanö daroma li Lowalangi.-

 

Sinunö Fanema Li : Psallite No 126 ma 25                       (ma Laudate No 84)

 

FOMBASO  II

Taroma Li Lowalangi nihalö moroi ba zura andrö ba niha Heberai′o.-

Ya'ami ira talifusö!

Dozi ere sebua nituyu moroi ba gotalua nawönia niha, lafataro ia ba wohalöŵö si tobali sanalahini ya'ira föna Lowalangi ba ba wamasömba'ö fasömbata khö Lowalangi, fasömbata fameta horö. I'ila ndrohundrohu wamologö tödönia ba niha si lö mangila watahögö ba ba niha selungu, me ya'ia göi falukhalukha wa'ambö fa'abölö. Andrö wa lö tola lö ifasömba'ö wasömbata fameta horö tenga ha soguna ba soi ma'afefu, ba hiza soguna ba khönia göi. Samösa lö samataro ya'ia tobali ere sebua. Lowalangi sa zogaoni niha, simane me Ikaoni Ga'aroni andrö me luo no. Simanö göi Keriso. Lö Ifataro Ia samösa tobali ere sebua, Lowalangi samösa zamataro Ya'ia sanguma'ö khöNia: "OnoGu Ndra'ugö, ma'ökhö andre no U'adonogö Ndra'ugö." Ba naha bö'ö Iŵa'ö göi Lowalangi: "Ere Ndra'ugö irugi zi lö aetu, molo'ö fa'a'ere Melekisede andrö".- Heb 5:1-6

Simanö daroma li Lowalangi.-

Sinunö Föna Injil : Psallite No 262                                 (ma Laudate No 103)

 

INJIL

Turia Somuso Dödö khö Yesu Keriso nisura Mareko.-

Me luo da'ö, me mofanö ba Iröi Yerikho Yesu, awö ndra nifahaöNia, awö niha sato, so samösa niha zau'a si dadao ba zinga lala. Sangandrö balazonia, Batimai'o döinia, ono Dimai'o. Me irongo Itörö lala andrö Yesu banua Nazareta, mu'ao Mbatimai'o, ebua li, imane: "He Ma'uwu Dawido, Yesu, hakhösi tödö ndra'o!" Ato niha sanegu ya'ia, akha lö muhedehede ia. Ba i'abölögö we'ao: "He Ma'uwu Dawido, hakhösi tödö ndra'o!" Ibato wofanöNia Yesu ba Imane: "Mikaoni ia!" Lakaoni niha sau'a andrö ba lamane khönia: "A'aro'ö dödöu, faoso! No Ikaoni ndra'ugö." Ifazaumba mbarunia sebua, ifaröga ia ba fagohi ia wangondrasi Yesu. Isofu khönia Yesu: "Hadia zomasi'ö Ulau khöu?" Imane niha sau'a andrö: "He Rabuni (Guru), omasido u'ila niha." Imane khönia Yesu: "Angawuli! No itolo'ö famatimö andrö." Ba i'anemai'ö i'ila niha. Ba i'o'ö Yesu ba lala.- Mrk 10:46-52

Simanö duria somuso dödö khö Zo'aya ya'ita, Yesu Keriso.-

 

Umat Stasi St. Lucius Wango di gedung gereja yang masih sederhana.
[Foto Dok. Pribadi]

Erӧnua:

ITEMA’Ö LOWALANGI NIHA SANGALUI YA’IA

Bakha ba wombaso siföföna andre tarongo hewisa wama’ele’ö Yeremia andrö sanandrösa ba wangawuli soi Lowalangi andrö. Na dali wa’aniha, niha sombuyu töla ba niha sau’a ma ira alawe si lö ara tö madono ma si bohou madono, tebai fao ba lala wofanö. Ha tola lafaigi ba muzizio ira ba ngai lala. Hadia mbörö da’ö? Ya’ia me ya’ira andrö ba naha wamakao ba fa’afökhö so ira. Fabö’ö zalua ba wangawuli soi Lowalangi moroi ba wanibo’ö andrö: Niha sau’a ba sombuyumbuyu ba so fökhö mowaöwaö ba gotalua niha sato. Fefu wa’afökhö andrö ba lö sa’ae larasoi börö wa’omuso dödö wanema’ö fangorifi andrö soroi Zo’aya.

Bawombaso sidua andre nihalö moroi ba zura ba niha Heberai’o, sindruhu oroma khöda wa lö fa’a’ere andrö na tenga nituyu Lowalangi. Hewa’ae simanö, ba wa’atobali ere andrö, lö zi lö tola löö sitehulu tödö ia ba wamalua lala halöwönia, ba lö zi lö töla löö göi sahele tödö ia ba wamasömba’ö botonia. Da’e nibe’e Yesu andrö dumaduma khöda. He ŵa’ae nga’ötö razo Ia, ba lafotöi Ia ere sebua, ba no möi tou Ia bakha ba wa’atebaida ba ba gulidanö si so horö, irege sindruhu anehe Ia ita awö wa’a-lö-sökhida. Moroi ba da’ö humulu dödöNia wamasömba’ö botoNia soguna khöda. Ba gafuriata sa dania me no awai wa’afökhö andrö, Lowalangi samösa zame’e khö-Nia fa’a’ere andrö irugi zi lö aetu.

Bakha ba Injil tarongo hewisa Yesu andrö somasi mamadöhö fökhö Mbatimai’o andrö. Batimai’o, niha sau’a moroi ba Yerikho, ba wa’atosasania ba ba wa’a-lö-fa’abölö, abölö aoha khönia wamokai tödönia ba mamati ia khö Yesu moroi khö ndra ere ba mbanua andrö ba niha tanö bö’ö si lö fökhö. Börö wamati saro ba we’aonia khö Yesu, omasi Yesu wamadöhö ya’ia moroi ba wa’au’ania.

Sitölu ngawua wombaso andre, sindruhu idönisi ba zisambua tuho ya’ia da’ö: “Itema’ö Lowalangi, niha sangalui Ya’ia”. Fefu zalua ba niha samati, tenga lö I’ila Lowalangi. Ba hiza, omasi Lowalangi ba wamaha’ö niha samati ena’ö lö mamalö ta’oroma’ö wehulu dödöda ba wangalui Ya’ia (Lowalangi). Tenga lö omasi Lowalangi i'anema’ö Ibe’e khöda hadia zoguna ma somasi ita. Ba hiza, edöna Ifaha’ö niha samati ba wangalui hadia zomasi Lowalangi ba ngawalö zalua andrö. He gofu hadia ia zalua khöda, lö mamalö I’omasi’ö niha samati Lowalangi.

Da’e zedöna ifa’ema ba wombaso siföföna, ya’ia wa Lowalangi andrö, lö mamalö I’o’awögö dozi niha sangondrasi Ya’ia. Yesu samösa ba wombaso sidua andrö ibe’e dumaduma ba wanaögö fa’afökhö ba döla röfa ba wangöhöli niha samati. Ba gafuriata, lö mamalö Ere Ia molo’ö fa’a’ere Melekisede. Ba gafuriata, Batimai’o andrö dumaduma khöda. Ba wa’au’ania mu’ao ia khö Hesu. He latenawa ia, itugu i’ebua’ö linia we’ao. Ba zimanö itema göi hadia ni’andrönia. Ba gafuriata, hadia wangalui somasi Lowalangi andrö, ya’ia wolo’ö Ya’ia. Hewa’ae Iwa’ö khönia Yesu “angawuli”, fangawuli andrö tenga iröi Yesu, ba hiza fangawuli andrö, mangawuli ba wolo’ö somasi Lowalangi. Amen.

 

Nifa’anö Kat. Ingatan Sihura, S.Ag.

Umbu Wangerangera:

Biro Liturgi Keuskupan Sibolga, Liturgi Taroma Li Döfi A/B/C Buku Bacaan Untuk Upacara Hari Minggu dan Hari Raya dalam Bahasa Nias, Gunungsitoli, Keuskupan Sibolga, 2012

Dianne Bergant, CSA & Robert J. Karris, OFM (ed) Tafsir Alkitab Perjanjian Lama Yogyakarta Kanisius, 2002

Dianne Bergant, CSA & Robert J. Karris, OFM (ed) Tafsir Alkitab Perjanjian Baru Yogyakarta Kanisius, 2002

Martin Harun, OFM, Markus Injil yang belum selesai Yogyakarta: Kanisius, 2015

St. Eko Riyadi, Pr, Markus “Engkau adalah Mesias” Yogyakarta: Kanisius, 2011

St. Sutopanitro, Pr, Pesan-Pesan Kurban Ekaristi Hari Minggu dan Hari Raya Tahun A-B-C Jakarta: Obor, 2013

.